Бахшида ба Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон — 16 ноябр Иҷлосияи XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон — оғози марҳилаи нави давлатдории миллӣ
Дар таърихи ҳар як миллату давлат санаҳое мавҷуданд, ки на танҳо як рӯйдоди таърихиро таҷассум мекунанд, балки сарнавишти наслҳои имрӯз ва фардоро муайян месозанд. Барои миллати куҳанбунёду тамаддунофари тоҷик 16 ноябр аз ҷумлаи чунин санаҳои тақдирсоз мебошад. Ин рӯз моро ба яке аз марҳилаҳои ҳассосу пурмасъули таърихи навини давлатдории тоҷикон мебарад, ба рӯзе, ки дар шароити ниҳоят мураккаби сиёсӣ ва иҷтимоӣ барои муайян намудани роҳи минбаъдаи рушди Тоҷикистони соҳибистиқлол замина гузошта шуд.
Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон танҳо як ҷашни тақвимӣ нест. Ин сана рамзи эҳтиром ба давлатдорӣ, арҷгузорӣ ба Истиқлоли давлатӣ, қадршиносии сулҳу ваҳдати миллӣ ва ёдоварӣ аз масъулияти бузурги роҳбарӣ дар лаҳзаҳои сарнавиштсози таърих мебошад.
Соли 1992: РӮЗҲОЕ, КИ ТАЪРИХ САРНАВИШТИ МИЛЛАТРО МЕСОХТ
Барои дуруст дарк намудани аҳаммияти Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон бояд ба воқеаҳои ибтидои солҳои навадуми асри гузашта назар афканем.
Тоҷикистон пас аз ба даст овардани Истиқлоли давлатӣ ба гирдоби буҳрони шадиди сиёсӣ ва ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ гирифтор гардид. Сохторҳои давлатӣ фалаҷ шуда, иқтисодиёти кишвар рӯ ба таназзул ниҳод, ҳазорон оила парешон ва садҳо ҳазор нафар шаҳрвандон гуреза шуданд. Дар ҷомеа нобоварӣ, нооромӣ ва нигаронӣ аз ояндаи давлат ҳукмфармо буд. Хатари аз байн рафтани пояҳои давлатдории миллӣ ва пароканда гардидани Тоҷикистон воқеияти талхе буд, ки ҳеҷ як фарди ватандӯст наметавонист нисбат ба он бетараф бошад.
Маҳз дар чунин шароити ҳассосу сарнавиштсоз, 16 ноябри соли 1992 дар Қасри Арбоби шаҳри Хуҷанд Иҷлосияи XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба кори худ оғоз намуд. Дар ин Иҷлосияи тақдирсоз муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Раиси Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб гардиданд. Интихобе, ки дар он рӯзҳои тақдирсоз сурат гирифт, дар таърихи давлатдории навини тоҷикон саҳифаи тоза боз намуд.
Иҷлосияи XVI дар баробари баррасии масъалаҳои муҳими сиёсиву ҳуқуқӣ барои барқарор намудани сохти конститутсионӣ, таҳкими мақомоти давлатӣ, ҳифзи тамомияти арзии кишвар ва фароҳам овардани заминаҳои сулҳу ризоияти миллӣ нақши муҳим гузошт.
Таърих собит намуд, ки дар лаҳзаҳои душвортарин маҳз иродаи қавӣ, масъулияти сиёсӣ ва хиради давлатдорӣ метавонанд миллатро аз вартаи буҳрон берун оваранд.
ПЕШВОИ МИЛЛАТ — РОҲБАРЕ, КИ СУЛҲРО ҲАДАФИ ОЛИИ ХУД ҚАРОР ДОД
Ба зимма гирифтани масъулияти роҳбарии давлат дар он рӯзҳо кори осон набуд. Ин масъулият на танҳо идора кардани сохторҳои давлатӣ, балки ҳифзи якпорчагии кишвар, наҷоти миллат ва барқарор намудани боварии мардум ба ояндаи Тоҷикистонро талаб мекард.
Қаҳрамони миллати тоҷик, Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ — Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ҷаноби Олӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз рӯзҳои нахустини фаъолияти роҳбарии худ сулҳ, субот, ризоияти миллӣ ва барқарорсозии давлатдории миллиро ҳадафи асосӣ қарор доданд.
Суханони таърихии Сарвари давлат дар Иҷлосияи XVI, ки ба таъмини сулҳ ва наҷоти миллат иртибот доштанд, то имрӯз ҳамчун намунаи баланди масъулияти ватандорӣ дар хотираи мардум боқӣ мондаанд. Пешвои миллат дар яке аз суханрониҳои худ ба муносибати Рӯзи ваҳдати миллӣ чунин таъкид намудаанд:
«Ман ҳанӯз дар суханронии аввалини худ дар иҷлосияи таърихии шонздаҳум гуфта будам, ки ба хотири таъмини сулҳ ва наҷоти миллат омода ҳастам ҷони худро қурбон намоям».
Ин суханон танҳо як изҳороти сиёсӣ набуданд. Онҳо ифодагари иродаи қавӣ, садоқат ба Ватан ва масъулияти бузург дар назди халқу миллат буданд.
Роҳи расидан ба сулҳу ваҳдати миллӣ осон набуд. Музокироти тӯлонӣ, мулоқотҳои пайдарпай, талошҳои пайгиронаи роҳбарияти давлат ва иштироки фаъолонаи неруҳои солимфикри ҷомеа ниҳоят ба натиҷаи таърихӣ оварда расониданд.
27 июни соли 1997 Созишномаи умумии истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ ба имзо расид. Ин рӯйдод барои миллати тоҷик оғози марҳилаи нави зиндагӣ, ҳамдигарфаҳмӣ, бозсозӣ ва созандагӣ гардид.
Ба андешаи ман, бузургии ҳар як роҳбар пеш аз ҳама дар лаҳзаҳои душвори таърихӣ, дар муносибат ба тақдири миллат ва масъулият дар назди ояндаи давлат зоҳир мегардад. Таҷрибаи давлатдории Тоҷикистони соҳибистиқлол нишон дод, ки сулҳу ваҳдат арзишҳое мебошанд, ки барои ба даст овардани онҳо ирода, хирад, сабру таҳаммул ва талоши пайваста зарур аст.
АЗ БАРҚАРОРСОЗИИ ДАВЛАТДОРӢ ТО ТАҲКИМИ ИСТИҚЛОЛИ МИЛЛӢ
Баъди расидан ба сулҳу субот дар назди давлату Ҳукумати мамлакат вазифаҳои бузурги таърихӣ қарор доштанд: эҳёи иқтисодиёт, барқарор намудани инфрасохтори харобгардида, рушди маорифу тандурустӣ, таҳкими амният, беҳтар намудани шароити зиндагии мардум ва баланд бардоштани нуфузи Тоҷикистон дар арсаи байналмилалӣ.
Дар ин марҳила бо роҳбарии Пешвои миллат пояҳои давлатдории миллӣ тадриҷан таҳким ёфта, заминаҳои ҳуқуқӣ ва сиёсӣ барои рушди минбаъдаи кишвар фароҳам оварда шуданд.
6 ноябри соли 1994 Конститутсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон бо роҳи раъйпурсии умумихалқӣ қабул гардида, дар асоси он низоми идоракунии президентӣ муайян карда шуд. Ҳамчунин, дар ҳамин рӯз Ҷаноби Олӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон интихоб гардида, 16 ноябри соли 1994 дар назди халқу Ватан савганд ёд карданд ва ба иҷрои вазифаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон шурӯъ намуданд.
Дар солҳои минбаъда татбиқи ҳадафҳои стратегии миллӣ, аз ҷумла расидан ба истиқлоли энергетикӣ, раҳоӣ аз бунбасти коммуникатсионӣ, таъмини амнияти озуқаворӣ ва саноатикунонии босуръати кишвар ба самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ табдил ёфт.
Имрӯз бунёди роҳҳо, нақбҳо, пулҳо, неругоҳҳои барқӣ, муассисаҳои таълимӣ, марказҳои тиббӣ ва иншооти истеҳсолӣ аз ҷумлаи равандҳое мебошанд, ки симои Тоҷикистони соҳибистиқлолро тағйир додаанд.
Дар баробари ин, ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон, бахусус дар соҳаи обу иқлим, ба баланд гардидани мақому эътибори кишвар дар арсаи ҷаҳонӣ мусоидат намуданд.
Пешвои миллат борҳо таъкид намудаанд, ки:
«Истиқлолу озодӣ ва сулҳу оромӣ муқаддастарин неъмат ва бузургтарин дастоварди мардуми мо мебошанд».
Ин таъкид моро водор месозад, ки арзиши Истиқлоли давлатӣ ва сулҳу суботро на танҳо дар сухан, балки дар амал қадр намоем.
ИШКОШИМ ДАР МАСИРИ СОЗАНДАГӢ ВА ТАҲКИМИ АРЗИШҲОИ МИЛЛӢ
Барои мо, сокинони ноҳияи сарҳадии Ишкошим, ки дар оғӯши кӯҳҳои сарбаланди Бадахшон зиндагӣ мекунем ва бо таъриху фарҳанги ғании худ ифтихор дорем, Истиқлол, сулҳу субот ва амнияти давлат арзишҳои ниҳоят муҳим мебошанд.
Ноҳияи Ишкошим бо зиёда аз 403 километр сарҳади давлатӣ бо Ҷумҳурии Исломии Афғонистон мавқеи муҳими ҷуғрофию стратегӣ дорад. Аз ин рӯ, ҳифзи суботи сиёсӣ, таъмини амнияти сарҳад, таҳкими дӯстиву ҳамдигарфаҳмӣ ва тарбияи ватандӯстонаи шаҳрвандон барои ҳар яки мо аҳаммияти махсус дорад.
Имрӯз сокинони ноҳия низ дар партави сиёсати созанда ва ободкоронаи давлату Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон барои рушди маҳал, бунёди муассисаҳои иҷтимоӣ, беҳтар намудани роҳу шароити зиндагӣ ва тарбияи насли наврас саҳми арзанда мегузоранд.
Мо хуб дарк менамоем, ки ободии ҳар як деҳаву маҳал, пешрафти ҳар як муассиса ва масъулиятшиносии ҳар як корманди давлатӣ дар маҷмӯъ ба таҳкими давлатдории миллӣ мусоидат мекунад.
РИСОЛАТИ НАСЛИ ҶАВОН ДАР ҲИФЗИ ДАСТОВАРДҲОИ ИСТИҚЛОЛ
Яке аз масъалаҳои муҳимми замони муосир тарбияи насли ҷавон дар рӯҳияи худшиносии миллӣ, ватандӯстӣ, эҳтиром ба таъриху фарҳанг ва садоқат ба арзишҳои давлатдорӣ мебошад.
Ҷавонон бояд донанд, ки истиқлолу озодӣ бо осонӣ ба даст наомадааст. Дар паси ҳар як дастоварди имрӯза талошу заҳмат, фидокорӣ ва иродаи фарзандони содиқи миллат қарор дорад.
Вазифаи мо, намояндагони мақомоти давлатӣ, омӯзгорон, падару модарон ва зиёиёни ҷомеа аз он иборат аст, ки ба насли наврас таърихи воқеии кишварро омӯзонем, онҳоро ба қадршиносии сулҳу субот ҳидоят намоем ва дар қалби онҳо муҳаббат ба Ватанро тақвият бахшем.
Ҷавони ватандӯст бояд на танҳо аз таърихи гузашта ифтихор намояд, балки барои ояндаи дурахшони Тоҷикистони азиз бо дониш, малака, меҳнати ҳалол ва ҳисси баланди масъулият саҳм гузорад.
Имрӯз ҳифзи дастовардҳои истиқлол, муқовимат ба ҳар гуна зуҳуроти номатлуб, пешгирии ифротгароӣ, тарғиби маърифати ҳуқуқӣ ва таҳкими ваҳдати миллӣ вазифаи муқаддаси ҳар як шаҳрванди кишвар мебошад.
РӮЗИ ПРЕЗИДЕНТ — РӮЗИ ЭҲТИРОМ БА ДАВЛАТ, МИЛЛАТ ВА ИСТИҚЛОЛ
Бо қарори дахлдори Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон аз 15 апрели соли 2016, 16 ноябр ҳамчун Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар гардид. Ин сана ҳамасола ҳамчун яке аз ҷашнҳои муҳими давлатӣ таҷлил карда мешавад.
Моҳияти аслии ин рӯз дар арҷгузорӣ ба хизматҳои таърихии роҳбарияти давлат дар роҳи ташаккули давлатдории миллӣ, таҳкими сулҳу ваҳдат, ҳифзи Истиқлоли давлатӣ ва таъмини рушди устувори кишвар ифода меёбад.
Ба андешаи ман, Рӯзи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон пеш аз ҳама моро ба андеша кардан дар бораи масъулияти ҳар як шаҳрванд дар назди давлату миллат водор месозад. Зеро давлат танҳо аз мақомоти идоракунӣ иборат нест. Давлат пеш аз ҳама миллат, сарзамин, забон, фарҳанг, таърих, арзишҳои миллӣ ва масъулияти муштараки шаҳрвандони он мебошад.
Имрӯз, ки Тоҷикистон таҳти сиёсати созанда ва дурбинонаи Пешвои маҳбубу муаззами миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Ҷаноби Олӣ муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон роҳи рушди устуворро тай мекунад, вазифаи ҳар яки мо аз он иборат аст, ки дар таҳкими истиқлол, ҳифзи сулҳу субот, ваҳдати миллӣ ва ободии Ватан саҳми воқеӣ гузорем.
Мо бояд дарк намоем, ки бузургтарин меросе, ки метавонем ба наслҳои оянда боқӣ гузорем, давлати соҳибистиқлол, ҷомеаи орому осуда, миллати муттаҳид ва Тоҷикистони ободу пешрафта мебошад.
ХУЛОСА
Таърихро наметавон тағйир дод, аммо аз сабақҳои он метавон барои оянда роҳи дуруст интихоб кард. Иҷлосияи XVI Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон ба миллати тоҷик дарси бузурги давлатдорӣ, ваҳдат, масъулият ва худшиносии миллӣ гардид.
16 ноябр моро ба ёд меорад, ки дар рӯзҳои сангин бо такя ба хиради миллӣ, иродаи сиёсӣ ва муттаҳидӣ метавон мушкилтарин озмоишҳои таърихиро паси сар намуд.
Мо бояд ҳамеша аз сулҳу субот, истиқлолу озодӣ ва ваҳдати миллӣ шукргузор бошем, онҳоро ҳамчун арзишҳои муқаддас ҳифз намоем ва барои ободии ҳар гӯшаи Ватани азизамон софдилона хизмат кунем.
Бовар дорам, ки бо дастгирии сиёсати давлату Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, таҳти роҳбарии Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва бо заҳмати содиқонаи ҳар як фарди ватандӯст Тоҷикистони азизи мо боз ҳам ободу пешрафта гардида, мавқеи шоистаи худро дар ҷомеаи ҷаҳонӣ устувортар нигоҳ хоҳад дошт.
Зеро ояндаи дурахшони миллат аз эҳтиром ба гузашта, ваҳдати имрӯза ва масъулияти мо дар назди фардо вобаста аст!
Тоҷикистон бо Пешвои муаззами миллат ба пеш!
НАЗАРЗОДА ДУШАНБЕ НАЗАРШО,
Муовини раиси ноҳияи Ишкошим
